OCHRONA WÓD
Celem
parku narodowego jest ochrona zasobów oraz całego
bogactwa przyrodniczego jezior i rzek. Zadania parku
obejmują m.in.: utrzymanie stosunków wodnych,
ochronę wód przez zanieczyszczeniem, zachowanie
różnorodności aktualnie występujących gatunków
roślin i zwierząt, ich zgrupowań i zespołów oraz
siedlisk bytowania, a także przywracanie obecności
tych gatunków organizmów wodnych, które wyginęły na
skutek działalności człowieka.
W
wybranych ekosystemach wodnych park chroni także
przebieg spontanicznych procesów przyrodniczych.
Ochroną ścisłą objęto 8 zbiorników wodnych: jezioro
Białe Wigierskie, kompleks jezior: Długie, Muliczne
i Okrągłe; suchary: Wądołek, Suchar Wielki i
Konopniak, a także odcinki rzek: Wiatrołuży,
Maniówki, Kamionki i Czarnej Hańczy powyżej jeziora
Wigry. Łączny obszar ścisłej ochrony wód obejmuje
255,45 ha - około 9% powierzchni wód parku. Dzięki
wieloletniej ochronie stają się one oazą gatunków
unikających bliskości człowieka oraz niezwykle
wartościowym obiektem badań naukowych.
Największym zagrożeniem dla jakości wód parku jest
ich użyźnianie (eutrofiza- cja). Prowadzi ona do
wzrostu masy glonów zawieszonych w toni wodnej, a w konsekwencji
do zmniejszania się przezroczystości wody,
pogarszania się warunków tlenowych, spadku
zróżnicowania zespołów organizmów wodnych i ustępowania
gatunków właściwych dla wód o niskiej trofii
(żyzności), często rzadkich w skali krajowej czy
międzynarodowej.
Podstawową metodą ochrony wód przed dalszym wzrostem
żyzności jest maksymalne ograniczenie dopływu do wód
związków fosforu i azotu, w szcze- gólności
prawidłowa gospodarka wodno-ściekowa w otoczeniu wód
parku. Zadania z zakresu
rozbudowy kanalizacji ściekowej oraz utrzymania i
modernizacji oczyszczalni ścieków są realizowane
przez lokalne samorządy. Park wspiera te działania i
popiera samorządy w ich staraniach o uzyskanie
funduszy na dalsze inwestycje.
Wszystkie obiekty administrowane przez WPN zostały
wyposażone w indywidualne
oczyszczalnie ścieków, bądź podłączone do sieci
kanalizacyjnej. Największe parkowe obiekty
turystyczne - plaża nad jeziorem Czarnym koło
Krzywego oraz pole biwakowe "Jastrzęby" nad jeziorem
Wigry, posiadają dobrze wyposażone sanitariaty,
gwarantujące ochronę wód i gleb przed
zanieczyszczeniem.
Ochrona
jakości wód części jezior parku narodowego odbywa
się także poprzez kształtowanie składu i liczebności
zespołów ryb. Maja one duży wpływ na inne organizmy
wodne. Poprzez utrzymywanie wysokiej liczby ryb
drapieżnych odżywiających się drobnymi rybami oraz
odłowy rybackie ryb planktonożernych, chronione są
duże skorupiaki (dafnie i wiele innych dużych
wioślarek), które odfiltrowują z wody drobne glony.
Poprzez taką biomanipulację wzrasta przezroczystość
wody i następują korzystne zmiany w funkcjonowaniu
ekosystemów.
Zadania
z zakresu ochrony wód obejmują utrzymanie licznego
występowania tych gatunków ryb, których obszar
występowania w Polsce kurczy się na skutek
eutrofizacji. Należą do nich m.in. sielawa i sieja.
Ochrona tych gatunków polega na wspieraniu ich
naturalnego tarła poprzez sztuczne zarybienia w
ilości około 20–22 milionów sztuk wylęgu rocznie,
przy czym materiał zarybieniowy pochodzi wyłącznie
od ryb z jeziora Wigry. Dzięki zarybieniom udało się
także przywrócić w Wigrach obecność troci jeziorowej
i suma.
Jednym
z kierunków ochrony zasobów i ekosystemów wodnych
parku jest odtwarzanie drobnych zbiorników wodnych,
zarówno w otwartych krajobrazach rolniczych jak i w
lasach parku. Mają one duże znaczenie jako siedliska
wielu gatunków roślin wodnych i bezkręgowców oraz
jako miejsca rozrodu płazów. Przy kilku odtworzonych
oczkach wodnych w rejonie wsi Rosochaty Róg park
wyznaczył i zagospodarował
ścieżkę edukacyjną "Płazy", na której można zapoznać
się z walorami przyrodniczymi
tych akwenów.
|
